beste versie van jezelf
  • 9

Jezelf zijn tijdens het sollicitatiegesprek is niet genoeg

Een veelgehoorde tip in sollicitatieland is dat je als sollicitant ‘gewoon jezelf moet zijn’. Is dat eigenlijk wel voldoende, gewoon jezelf zijn?

Je zou verwachten dat een sollicitatiegesprek eenvoudig is. Het gesprek gaat immers over jou en er is geen persoon die jou beter kent dan jijzelf. Niets te vrezen dus. Een aantal vragen beantwoorden over jezelf en wat je hebt gedaan de laatste jaren, hoe moeilijk kan dat zijn?

Graag zou ik je vertellen dat je gewoon lekker jezelf moet zijn tijdens een sollicitatiegesprek. Je potentiële werkgever heeft je immers al geselecteerd op basis van je cv en wil je graag wat beter leren kennen.

Toch?

Graag zou ik je vertellen dat er geen goede of foute antwoorden zijn wanneer het gaat om persoonlijke vragen en graag zou ik je vermelden dat volledige openheid altijd de beste strategie is.

Helaas is dit beeld van solliciteren niet realistisch.

Het sollicitatiegesprek als momentopname

Een sollicitatiegesprek is een momentopname met potentieel grote gevolgen. Een goed gesprek kan leiden tot een baan wat op zijn beurt zorgt voor brood op de plank en een dak boven ons hoofd.

Je potentiële werkgever moet in zo’n veertig minuten een oordeel vellen over je geschiktheid voor de functie. Als sollicitant heb je dus de taak om de werkgever te overtuigen van dit feit.

Nu zou je in deze veertig minuten ‘gewoon jezelf’ kunnen zijn en hopen dat dit voldoende is om de werkgever te overtuigen. Even een babbeltje maken onder het genot van een kopje koffie of thee. Je moet immers wel jezelf blijven. Een sollicitatiegesprek is immers geen poppenkast, toch?

Je voelt vast al aankomen dat dit niet mijn visie is.

Bekijk het eens van de andere kant.

Afhankelijk van het economische klimaat komen er doorgaans zo’n veertig tot soms wel vijfhonderd sollicitaties binnen per vacature. Er is dus ontzettend veel concurrentie op de arbeidsmarkt. Dit realiseren je medesollicitanten zich ook terdege. Ook zij willen brood op de plank en een dak boven hun hoofd.

Denk je dat zij ook ‘gewoon zichzelf’ zijn tijdens het sollicitatiegesprek of zullen ze zich van hun beste kant laten zien?

De instelling ‘gewoon jezelf zijn’ tijdens het sollicitatiegesprek is dan ook niet juist. Solliciteren is reclame maken voor jezelf; jezelf in de markt zetten.

Solliciteren is reclame maken voor jezelf. Toon de beste versie van jezelf!Click To Tweet

Je zo positief mogelijk profileren is dan ook niet iets waarover je je schuldig hoeft te voelen als sollicitant. Sterker nog, het wordt van je verwacht en kan zelfs noodzakelijk zijn voor de functie waarop je solliciteert.

Jij bent de oplossing voor een probleem dat de werkgever heeft.

Wees daarom niet gewoon jezelf: toon de beste versie van jezelf.

De beste versie tonen van jezelf

Het idee achter het tonen van ‘de beste versie van jezelf ’ is dat je de wijze waarop je jezelf profileert goed voorbereidt. Je weet van tevoren wat je wilt vertellen. Je weet wat jou waardevol maakt voor een werkgever en je begrijpt hoe je dit het beste kunt overbrengen.

Je weet wat werkt, met welke competenties en persoonlijkheidskenmerken je goed kunt scoren voor de functie waarop je solliciteert en je zorgt dat je dit goed onder woorden kunt brengen. Je gaat dus goed voorbereid het gesprek in; je bent klaar om de beste versie van jezelf te tonen.

“Ja maar.. ik wil geen rol spelen. Als ze me niet nemen zoals ik ben, dan is er gewoon geen goede match tussen de werkgever en mij”.

Ik adviseer je overigens ook niet om een rol te spelen tijdens de sollicitatieprocedure. Solliciteren is geen theater. Liegen tijdens je sollicitatie is dan ook uit den boze.

Het laten zien van de beste versie van jezelf heeft echter niets te maken met liegen of je beter voordoen dan je eigenlijk bent. Je gebruikt je eigen woorden en formuleert je eigen antwoorden op basis van je eigen gedachten, meningen en ervaringen. Het enige verschil is dat je er van tevoren al over hebt nagedacht, waardoor je beter in staat bent om deze gedachten en meningen goed over te brengen.

Om je kansen te maximaliseren tijdens het solliciteren, is het van belang om je van je beste kant te laten zien. Dit betekent dat je de wijze waarop je je gaat profileren niet aan het toeval overlaat. Jezelf aan toeval onderwerpen is zonde van je waardevolle tijd en energie.

Het gaat erom dat je jezelf, maar ook zeker de werkgever, de kans geeft om te laten zien wie je écht bent, wat je kunt en waarom jij een uitstekende keus bent voor de vacante positie. Je wilt niets overlaten aan je zenuwen of je gemoedstoestand.

Creëer een situatie waarin je jezelf een eerlijke kans geeft om te laten zien wie je bent en wat jou tot een uitstekende keus maakt. Een situatie waarin je je kansen voor sollicitatiesucces maximaliseert. ‘Gewoon jezelf zijn’ is in deze context niet goed genoeg. De wijze waarop je je profileert en hoe je overkomt is prima te sturen middels een goede voorbereiding!

Ga dus altijd goed voorbereid te werk.

Toon de beste versie van jezelf!

Over Perry Kroes

Sinds 2010 heb ik duizenden werkzoekenden geholpen om de baan van hun dromen te veroveren. Dit doe ik vrijwel uitsluitend digitaal: via deze website, email, telefoon, Skype en mijn e-books: ‘het sollicitatiebriefhandboek’ en 'het cv-handboek’. Ik geloof dat iedereen een baan verdient waar hij of zij gelukkig van wordt. Ook jij. Mijn missie is om jou deze baan te helpen veroveren.

  • Wim Koevoets

    Perry,
    Interessante gedachte, maar ik ben het niet helemaal met je eens. In het artikel bepleit je volgens mij juist om WEL jezelf te zijn:
    Het gaat erom dat je jezelf, maar ook zeker de werkgever, de kans geeft om te laten zien wie je écht bent.
    Ik adviseer je overigens ook niet om een rol te spelen tijdens de sollicitatieprocedure. Solliciteren is geen theater.
    Je zegt dus eigenlijk dat je wel jezelf moet zijn. Dat is wat anders dan “Even een babbeltje maken onder het genot van een kopje koffie of thee”. Jezelf zijn is juist je heel bewust zijn van je sterke kanten (en zwakke kanten), nadenken over hoe jij (zelf) waarde kan toevoegen bij de nieuwe werkgever en kunnen verwoorden waarom jij (met alle ins en outs) geknipt ben voor die baan. En doordat je jezelf bent heb je de meeste kans om dat op een rustige en overtuigende manier over te brengen tijdens het gesprek.

    • Hi Wim,

      Bedankt voor je bericht! In het artikel ga ik in op de nuance tussen ‘gewoon jezelf zijn’ en de ‘beste versie van jezelf’. Verder ben ik het volledig met je eens 🙂

  • latevogel

    Ik geloof echt dat het leven (en ook het solliciteren) vroeger gemakkelijker en fijner was. Je kwam ergens en op basis van jouw gedrag werd je geaccepteerd of afgewezen. Perry schrijft dan wel dat het geen theather is maar kijk eens naar al die trainingen en oefeningen omtrent het solliciteren. Het zou mij niet verbazen als er op den duur een soort school komt waar je leert hoe je jezelf presenteert aan de medemens. Nou…….eigenlijk bedoel ik (mede)mens. Ik ben inmiddels 58 jaar maar heb ergens medelijden met de jeugd! Behalve compassie verdwijnt ook steeds meer de menselijke maat in het geheel. Wat is er nu (menselijk bekeken) erg aan een paar zwakke kanten zoals mededogen en begrip voor een ander? Als je verkoper wilt worden mag dat absoluut niet in het karakter aanwezig zijn want dan “naait” de klant jou i.p.v. jij de klant!
    Ik weet ook wel dat dit een beetje kort door de bocht is maar toch.
    Ik ben blij dat het niet lang meer duurt voor mij.

    • Hi Latevogel,

      Dat vroeger alles beter was, zeiden ze vroeger waarschijnlijk ook al. Aangezien vandaag het vroeger van de toekomst is, kan je er maar beter van genieten! 😉

      • latevogel

        Ja, als ik deze wijze woorden op mij in laat zinken kom ik na enige tijd tot dezelfde conclusie!
        Net als “de jeugd van tegenwoordig”, zeiden ze ook al toen mijn opa nog een (rot)jochie was. ;))

  • Youssra

    Wanneer het erop aankomt dan word ik altijd heel zenuwachtig waardoor ik niet de kans krijg om mijzelf te zijn of het beste van mijzelf te tonen. Wat kan ik hieraan doen Perry?

    • Hi Youssra,

      Om een goed antwoord te kunnen geven op je vraag, zou ik graag van je weten hoe je je doorgaans voorbereidt op sollicitatiegesprekken? Oefen je bijvoorbeeld vraaggesprekken vooraf met iemand anders? Zo ja, hoe gaat dat dan?

      • Youssra

        Hoe ik mij voorbereid:
        *Informatie opzoeken
        *Mijn motivatie goed onder woorden brengen
        *Voorbeelden voor mijn kwaliteiten zoeken
        *Mijn passie en trots goed onder woorden brengen

        Dit allemaal schrijf ik dan netjes op. Dit neem ik dan enkele keren door, soms wat meer (door mijn nervositeit en wilskracht).

        maar dan…tijdens het gesprek zelf, dan ben ik zenuwachtig en denk ik bij ieder vraag ‘wat zal ik antwoorden, watvoor antwoord zouden hun willen horen?…’

        Wanneer hun met een vraag komen waar ik helemaal niet op had gerekend, dan krijg ik soms een black out.

        ! Ik oefen zelf niet echt met iemand anders.

        • Er zit een groot verschil tussen het uitschrijven van een dialoog op papier en de woorden daadwerkelijk uit je eigen mond horen. Ik denk dat je er heel veel aan zal hebben om het gesprek met iemand anders te oefenen. Twee andere voordelen:

          1) Je leert omgaan met vragen waarop je je niet hebt voorbereid
          2) Je kunt vragen om feedback: wat ging goed en wat kan/moet beter

          Mocht dit ook niet baten dan denk ik dat het verstandig is om een loopbaancoach te zoeken die veel ervaring heeft met nervositeit en stress tijdens het solliciteren.